Verschillende raadsleden van Vereniging VUUR van de Universiteit Utrecht hebben met succes een nota ingediend om anoniem tentamineren in te voeren. Het idee van anoniem toetsen is dat de naam van studenten niet bekend is bij de beoordelaar en de docent. Op die manier kan worden uitgesloten dat er onbewuste vooroordelen een rol spelen in de beoordeling.

“Het is een één-tweetje tussen studenten de faculteitsraad Geesteswetenschappen en de Universiteitsraad”, zegt Ismaïl Sarti, student-raadslid van de Universiteit Utrecht. “Maar voornamelijk de faculteitsraad heeft het werk gedaan. Saskia diende een nota in en ik stelde er vragen over aan het college. Vervolgens is het balletje gaan rollen.” De samenwerking toont aan hoe belangrijk het is dat faculteitsraad en universiteitsraad met elkaar blijven praten.

De nota kwam echter niet zomaar aanwaaien. Saskia Hubers, lid van de faculteitsraad Geesteswetenschappen, hoorde van het concept anoniem tentamineren toen ze nog niet in de medezeggenschap zat. “Het was eigenlijk zelfs de reden dat ik in de medezeggenschap terecht ben gekomen”, zegt Saskia. “Ik hoorde er van bij mijn opleiding en samen met een studiegenoot ben ik rond gaan mailen waarom niet meer docenten er gebruik van maakten. Ik kwam uiteindelijk terecht bij de medezeggenschap, maar ik wist helemaal niet dat zoiets bestond.” Daar bleef het echter niet bij. In haar masterthesis ging ze in op het fenomeen anoniem tentamineren en de ethische noodzakelijkheid er van. Saskia: “het was voor mij de reden om de medezeggenschap in te gaan.” Met hulp van haar collega raadsleden Siebren en Myrte is op basis van verschillende onderzoeken – die ook gebruikt zijn in haar masterthesis – de uiteindelijke nota gerealiseerd.

Maar soepel verliep dat proces niet altijd. Een deel van de personeelsraadsleden maakten zich zorgen om het feit dat de docenten nogal verdeeld waren over het onderwerp. Ze voelden zich aangevallen omdat anoniem tentamineren zou impliceren dat zij hun werk door vooroordelen zouden laten beïnvloeden. Saskia: “Het ging nooit om mensen individueel beschuldigen, die vooroordelen zijn er nou eenmaal bij iedereen.”

Tegenstanders beargumenteren daarnaast dat anoniem tentamineren niet werkt bij studenten die extra voorzieningen nodig hebben. Ismaïl: “het gaat om anoniem ‘beoordelen’, hoe de rest van de afname verloopt en de voorzieningen in dat proces kunnen nog steeds door de Universiteit ingevuld worden. Daarnaast is het altijd mogelijk dat een student diens tentamen terugkrijgt en denkt dat er geen rekening gehouden is door de beoordelaar met de extra voorzieningen. In die gevallen is het de keuze aan de student om de eigen anonimiteit op te geven en dit te addresseren. Die keuze hoort bij de student te liggen.”

De nota ging het faculteitsbestuur en ook de rector in eerste instantie nog iets te ver voor een onmiddellijke toezegging. Wel kwam er een pilot waar de input van docenten en alle faculteiten gevraagd werd. Uit de feedback blijkt dat veel digitale toetsen al anoniem worden beoordeeld. Digitaal toetsen zou daarnaast veel mogelijkheden bieden. Het voorkomt bijvoorbeeld dat handschrift te herleiden is naar een student. Bovendien wordt het digitale toetssysteem Remindo waar de optie voor anoniem toetsen mogelijk is, breed gewaardeerd door docenten. Van alle tentamens aan de UU wordt er meer dan 80 procent digitaal afgenomen. Om deze redenen zal het bestuur daarom voortaan faculteiten adviseren om digitale toetsen de standaard te maken en daarbij de anoniemiteit te blijven handhaven. Indien er een goede aanleiding voor is, kunnen de opleidingen hier wel van afwijken.

De raadsleden zijn blij met het besluit. “De beredenering om helemaal geen anonieme beoordeling te doen was niet logisch”, zegt Saskia. “Dat anonieme beoordeling niet voor de volle 100% van studenten gegarandeerd kan worden, betekent niet dat het niet als norm zou kunnen gelden. Daarnaast hoop ik dat het uiteindelijk wel voor zoveel mogelijk mensen gegarandeerd kan worden met creatieve oplossingen die hopelijk nog verder uit de pilot zullen blijken.”

Door: Rémi ter Haar

Geïnteresseerd in een soortgelijke pilot op jouw universiteit? Stuur een mailtje naar info@landelijkoverlegfracties.nl. We help je graag op weg!

Bronnen:

https://dub.uu.nl/nl/nieuws/anoniem-tentamineren-wordt-de-norm-bij-digitale-toetsen